ردپای تاریخ کهن در بافت تاریخی قزوین زیر چرخ لودرها؛ تخریب سازه طاق‌دار آجری در چند قدمی مسجد حیدریه و ضرورت ورود فوری متولیان میراث فرهنگی

به گزارش پایگاه خبری تحلیلی پیام قزوین‌پرس: تخریب یک پلاک ساختمانی در روز بیست و پنجم مهرماه سال جاری واقع در بافت تاریخی شهر قزوین، پرده از وجود سازه‌ای آجری و تاریخی برداشت که به گفته شاهدان و کارشناسان محلی، احتمالاً ریشه‌ای کهن‌تر از دوران صفویه دارد. این ملک که در مسیر پیشین طرح موسوم به خیابان شهید انصاری شرقی و تنها در فاصله دو تا سه پلاک از بنای شاخص و باستانی مسجد–مدرسه حیدریه قرار گرفته، با اخذ مجوزهای لازم تخریب شد؛ اما در جریان گودبرداری و آواربرداری با ماشین‌آلات سنگین، بخش‌هایی از یک زیرزمین با طاق‌های ضربی و قوسی آجری اصیل نمایان گردید.

بر اساس مشاهدات میدانی و گزارش‌های موثق واصله از ساکنان منطقه، با ورود لودرها به محدوده بنا، بخش‌هایی از سقف این فضای زیرزمینی فرو ریخته و معماری طاق‌دار تاریخی آن کاملاً پدیدار شد. با این حال، در اقدامی پرسش‌برانگیز و در روز پس از تخریب، بخش عمده‌ای از این دهانه‌ها و طاق‌های تاریخی با خاک و نخاله‌های ساختمانی پوشانده شده است؛ اقدامی که موجی از نگرانی را در میان دوستداران هویت تاریخی شهر پیرامون مدفون‌سازی یا تخریب شواهد تاریخی بافت کهن قزوین رقم زده است.

شواهد محلی و اقوال کهنسالان این محله نشان می‌دهد فضاهای زیرزمینی و دالان‌های متصل به یکدیگر در بافت تاریخی این بخش از شهر، ساختاری شبکه‌ای و پیوسته دارند و احتمال هم‌پوشانی لایه‌های زیستی این پلاک با پیشینه سلجوقیِ مسجد حیدریه، نیازمند مطالعات باستان‌شناسی عمیق و لایه‌نگاری دقیق پیش از صدور هرگونه مجوز تخریب و نوسازی بوده است. به اذعان اهالی، حضور چنین زیرزمین‌هایی در ملک‌ها از گذشته مسبوق به سابقه بوده و انتظار می‌رفت اداره‌کل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی پیش از اعطای تاییدیه، بررسی‌های موضعی و کاوش‌های پیش‌زمینه‌ای را به انجام رساند تا از آسیب به سرمایه‌های تکرارنشدنی تاریخی ممانعت شود.

پایگاه خبری تحلیلی پیام قزوین‌پرس ضمن تاکید بر حق مالکان در چارچوب قانون و ضرورت صیانت هم‌زمان از گنجینه‌های هویتی کهن‌شهر قزوین، از دستگاه‌های نظارتی استان و مدیران کلان وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی تقاضا دارد با اعزام فوری هیئت کارشناسی و باستان‌شناسی مستقل، عملیات خاک‌ریزی و ساخت‌وساز در این محدوده را متوقف سازند تا ابعاد تاریخی این سازه به شکل علمی مستندنگاری شود و پاسخ روشنی به دغدغه‌های افکار عمومی و متخصصان حفاظت از میراث شهری داده شود.